„Saga z ulicy Słonecznikowej” – właśnie takie opowiadania chcą czytać dzieci.

„Saga z ulicy Słonecznikowej” to dokładnie takie książki, jakich – moim zdaniem – brakuje dzieciakom w Polsce. I choć powoli zaczynają pojawiać się tytuły, które nie tłumaczą dzieciom świata wprost, tylko dają im przestrzeń do własnych obserwacji i wyciągania wniosków, nadal uważam, że jest ich zdecydowanie za mało.

Nie chcę jednak, żeby zabrzmiało to jak narzekanie na książki o bardziej „poradnikowym” charakterze albo takie, które wprost objaśniają różne sytuacje. One również są potrzebne. Wciąż brakuje nam jednak opowieści, które w autentyczny i przemyślany sposób pokazują dziecięcą perspektywę. Które mówią o emocjach, ale nie wskazują na nie palcem. Wspierają dzieci w nowych doświadczeniach, ale nie podają gotowych rozwiązań. Pozwalają przeżyć coś razem z bohaterem i samemu dojść do własnych wniosków. I właśnie tu z pomocą przychodzi skandynawska literatura dziecięca. A dziś chcę Ci pokazać szwedzką serię, która udowadnia, że w prostocie naprawdę tkwi siła.

Takich książek potrzebują dzieci

Do tej pory ukazały się dwa tytuły z serii „Saga z ulicy Słonecznikowej”: „Saga i nocowanka” oraz „Saga i pożar”. Pierwszy opowiada o nowym doświadczeniu, jakim jest nocowanie poza domem, bez rodziców. Drugi – o samodzielności, uważności, odwadze i zachowaniu zimnej krwi. No i oczywiście o pożarze.

Nie chcę zagłębiać się w fabułę. Nie jest ani skomplikowana, ani szczególnie zaskakująca. I bardzo dobrze. Dzięki temu jest bliska codzienności dzieci i ich własnym doświadczeniom. To jednak nie wydarzenia są tutaj najważniejsze, ale sposób, w jaki Josefine Sundström o nich opowiada. Robi to tak, że przez chwilę naprawdę patrzę na świat oczami pięcioipółletniej Sagi.

Czuję jej niepewność, gdy ma zostać na noc u dziadka. Zaskoczenie, kiedy po umyciu zębów dziadek pozwala jej zjeść jeszcze malinowego żelka. Ekscytację, gdy razem smażą kiełbasę na patelni. Czyli robią wszystko to, na co rodzice na co dzień jej nie pozwalają.

Jako czytelniczka zaglądam za firankę powiewającą w oknie dziadkowego domu i widzę dziewczynkę, która ostrożnie oswaja nową sytuację. Która odkrywa, że u dziadka obowiązują inne zasady. Która jest trochę onieśmielona, ale jednocześnie bardzo zaciekawiona i podekscytowana tym, co przyniesie ten wieczór.

Kiedy razem z kolegą ma pójść po lody do budki – pierwszy raz bez żadnego dorosłego – tę niepewność czuć od razu. Ale chwilę później pojawia się coś jeszcze. Duma. Poczucie sprawczości. Świadomość, że właśnie wydarza się coś ważnego. Coś, co zostanie z nią na dłużej.

A gdy Saga zauważa płonący śmietnik, od razu rozumiemy, że się boi. Widzimy, że chce wołać o pomoc, ale ze strachu stoi jak skamieniała. Te wszystkie niepewności, wahania, zdziwienia i trudne emocje wyczuwa się od razu. Autorka nie musi ich nazywać ani objaśniać – są tak naturalnie wpisane w historię, że po prostu je czujemy.

Książki, które ufają dzieciom

To właśnie najbardziej cenię w tej serii. Josefine Sundström ufa dzieciom. Wierzy, że potrafią odczytać emocje z gestów, spojrzeń, drobnych sytuacji i codziennych doświadczeń. Nie prowadzi ich za rękę. Pozwala im obserwować, przeżywać i samodzielnie wyciągać wnioski. A przecież właśnie tak dzieci najczęściej uczą się świata.

Całość dopełniają ilustracje Emmy Gothner. Podobnie jak tekst są proste, naturalne, trochę krzywe – takie, jakie mogłoby narysować samo dziecko. Bardzo je lubię, bo nie próbują być idealne. Zamiast tego doskonale podkreślają szczerość, czułość i autentyczność tych opowiadań.

A jeśli szukasz książki, którą razem z Tobą może czytać dziecko, to właśnie „Saga i pożar” będzie dobrym wyborem. Książka została tak zaplanowana, że zachęca dzieci do samodzielnego odczytywania pojedynczych wyrazów w tekście. Są one napisane większym, wytłuszczony, drukiem. Drobna rzecz, a dodaje dzieciom poczucie sukcesu i uczestniczenia w procesie czytania.

Czytajcie Sagę na zdrowie!

Seria „Saga z ulicy Słonecznikowej”: „Saga i nocowanka” i „Saga i pożar”, Josefine Sundström, Emma Gothner.

Wydawnictwo Frajda, 2026

Wiek: 4+